نیروهای مسلح ایران در روز سه شنبه گذشته ۲۴ شهریور به منطور پاسخ به حملات احتمالی امریکا در حالت اماده باش کامل بودند .
۵ روزبعد یعنی یکشنبه ۲۹ شهریور قرارگاه مرکزی خاتم الانبیا بعنوان بالاترین نهاد نظامی جمهوری اسلامی در بیانیه ای رسمی اعلام کرد از احتمال حمله مجدد نظامی امریکا و اسراییل به ایران مطلع است و در صورت وقوع این حمله بدون هیچ ملاحظه ای همه پایگاههای امریکا را مورد هدف قرار خواهد داد.
اما سوال مهم این است که ایا جنگ جدیدی در راه است یا احتمالا برگزاری اجلاس سالانه مجمع عمومی سازمان ملل مقدمات تفاهم بین ایران و امریکا و پایان جنگ را فراهم خواهد کرد؟
برای پاسخ به این پرسش باید متغیر مهم انتخابات کنگره امریکا را در سوم نوامبر مورد توجه قرار دهیم . یعنی حدود ۴۰ روز سرنوشت ساز.
ترامپ و جمهوریخواهان که بر اساس نظر سنجی ها با کاهش محبوبیت در امریکا مواجه شده و نگران از دست دادن اکثریت ۴۳۵ کرسی مجلس نمایندگان و ۳۵ کرسی مجلس سنا هستنداین ۴۰ روز را فرصتی طلایی برای خود می دانند که از مساله جنگ با ایران بعنوان اهرم پیروزی در انتخابات استفاده ابزاری کنند با پیروز خواندن امریکا در نبرد با ایران ، موقعیت خود را در انتخابات پیش رو بهبود ببخشند. واقعیتی که مقامات جمهوری اسلامی نیز از ان اگاه هستند و برای این اساس خود را برای دو سناریوی احتمالی اماده کرده اند.
سناریوهای احتمالی امریکا در این ۴۰ روز عبارتند از :
- حمله سنگین نظامی به ایران بویژه به تاسیسات هسته ای ایران در کوه کلنگ نطنز و اعلام از بین بردن خطر ایران هسته ای و تامین نظر اسراییل و اعلام پایان جنگ مانند تجربه جنگ ۱۲ روزه در جون ۲۰۲۵ و بهره برداری تبلیغاتی به نفع خود در امریکا . این سناریو با یک ریسک بزرگ همراه است و ان هم واکنش ایران به چنین حمله است که می تواند اتش جنگ را بسیار شعله ور سازد. همین ریسک تا کنون مانع از اقدام امریکا بوده است .
- بازگشت امریکا به تفاهم نامه اسلام اباد و تامین خواسته های جمهوری اسلامی بویژه سه درخواست اصلی تهران مبنی بر پایان دادن به محاصره دریایی ، ارایه تضمین مبنی بر عدم حمله مجدد و ازاد سازی منابع مالی بلوکه شده ایران .
بنابر اطلاع موثق ایران از طریق میانجی ها به واشنگتن اعلام کرده درصورت پایبندی و عمل کردن امریکا به مفاد ۱۴ گانه تفاهم نامه اسلام اباد ایران ظرف ۱۰ روز تنگه هرمز را بازگشایی خواهد کرد اما
به دلایل زیر سناریوی دوم از شانس کمتری برخوردار است و متاسفانه گزینه دوم یعنی جنگ جدید محتمل تر است .
اول اینکه امریکا در پی فشار و تبلیغات وسیع صهیونیستها علیه تفاهم نامه اسلام اباد تصور می کند در این تفاهم نامه مغبون و متضرر شده و قصد بازگشت به ان را ندارد و ترامپ هم چند بار به این مطلب اشاره کرده است امریکایی های تندرو که روی ترامپ نفوذ و اثر بیشتری دارند معتقدند نباید در تفاهم نامه اسلام اباد ،گفتگو درباره مسایل هسته ای را به اجرای کامل نامه موکول می شد . زیرا به نظر انها مهمترین مساله و دغدغه امریکا در خصوص جمهوری اسلامی به خطر دستیابی جمهوری اسلامی به بمب اتم مربوط می شود.
دوم اینکه جمهوری اسلامی با نظر اقامجتبی خامنه ای قصد ندارد در حوزه مسایل هسته ای امتیازی به امریکا بدهد و حتی در مذاکرات اسلام اباد هم به محمد باقر قالیباف پیام فوری و ویژه ارسال شد که در خصوص مسایل هسته ای مذاکره ای انجام نشود. مقامات جمهوری اسلامی معتقدند توان هسته ای ایران اخرین خاکریز و مهمترین کارت امتیاز ایران است که نباید در فضای بی اعتمای به امریکا خرج شود.
در واقع تهران خط قرمزی را برای خود تعریف و تعیین کرده که دقیقا همان خواسته و مطالبه امریکاست. به همین خاطر و با توجه به مجموعه اتفاقات یکسال اخیر ، بعید است تهران از خط قرمز خود و واشنگتن ازدرخواست راهبردی خود عقب نشینی کنند.
در ضمن در تهران این نگاه در اتاق های تصمیم گیری وجود دارد که با وجود فشار اقتصادی و نیازبه رفع محاصره دریایی و کاهش تحریم ها ،نباید به سیگنالهای ترامپ مبنی بر تمایل به مذاکره اعتماد کرد .مقامات ایرانی معتقدند ترامپ تا قبل از انتخابات کنگره شدیدا به توافق به ایران نیاز دارد در حالی که در موضع خصمانه او نسبت به جمهوری اسلامی تغییر اساسی رخ داده است و او همچنان دنبال سرنگونی یا تسلیم کامل جمهوری اسلامی است . از این رو مقامات جمهوری اسلامی معتقدند نباید فریب کاخ سفید را خورد و در این چهل روز حساس در زمین امریکا بازی کرد.
همزمان با این رویکرد سیاست مداران ایرانی ، برخی نظامی ها معتقدند هر وقت لازم باشد و اجازه ان صادر شود امکان شکستن محاصره دریایی امریکا از طریق جنگ پیش دستانه در خلیج فارس وجود دارد این گروه معتقدند با این اقدام توازن نظامی در تنگه هرمز به نفع ایران جابجا خواهد شد و جمهوریخواهان نیز در انتخابات کنگره قطعا شکست خواهند خورد. این رویکرد البته با یک ریسک بزرگ هم روبروست و ان هم اقدامات تهاجمی و جنگ طلبانه امریکا علیه ایران بعد از انتخابات کنگره است زمانی که امریکا و ترامپ چیزی برای از دست دادن ندارند و اصطلاحا وحشی خواهند شد.
در جمع بندی می توان گفت احتمال اغاز مجدد درگیری بین ایران و امریکا در روزهای اینده بالاتر از رسیدن به یک توافق است . بر همین اساس بسیاری با سفر مسعود پزشکیان رییس جمهوری اسلامی ایران به نیویورک هم مخالف هستند و حتی برخی از احتمال گروگان گیری رییس جمهور ایران از سوی امریکاییها خبر دادند! که خیلی بعید به نظر می رسد اما از وجود بدبینی شدید در ایران نسبت به ترامپ و امریکا خبر می دهد.