همزمان با احتمال حمله سوم امریکا به ایران ، اخبار و گزارش هایی حاکی از تلاش میانجی ها بویژه قطر برای توافق شنیده می شود.
کارشناسان نظامی می گویند استقرار و ارایش نظامی امریکا در خلیج فارس نشان می دهد جنگی جدید در راه است برای مثال تعداد ناوهای هواپیما بر و هواپیما های سوخت رسان در منطقه افزایش چشم گیر داشته و به تعداد انها در ژانویه گذشته یعنی روزهای قبل از جنگ رمضان رسیده . دیگر شواهد میدانی نیز نشان می دهد امریکایی ها اماده هستند در زمان مناسب به ایران حمله کنند. اما اینجا سوال مهمی مطرح است که هدف از این حمله چه خواهد بود؟
به نظر میاد در صورت حمله نظامی سوم ، اهداف قبلی امریکا در جنگهای ۱۲ روزه و ۴۰ روزه نمی تواند در دستور کار باشد. اهدافی مانند سرنگونی و فروپاشی جمهوری اسلامی یا اشغال بخشی از جنوب ایران و جزایر نفت خیز . زیرا تجربه دو جنگ اخیر نشان داد ایران توان کافی برای دفاع از خود را دارد و اهداف مذکور صرفا از طریق حمله زمینی قابلیت ازمایش دارد و احتمال دست زدن به چنین ریسکی از جانب امریکا تقریبا صفر است .
پس هدف بعدی امریکا احتمالا حمله به تاسیسات زیر بنایی ایران خواهد بود که این هدف نیز هر چند بعنوان چماق بالاست اما بعید است واقعیت داشته باشد و انجام شود زیرا ایران از مجاری مختلف به امریکا اطلاع داده در صورت وقوع چنین حمله ای تمام تاسیسات زیربنایی و انرژی منطقه و حتی فراتر از منطقه را مورد هدف قرار خواهد داد. حتی ایران تهدید کرده در این صورت پایگاه های نظامی امریکا در نقاط دورتر را نیز مورد حمله موشکی قرار خواهد داد.
جدی بودن ایران در این تهدید باعث شده که کشورهای منطقه از دونالد ترامپ بخواهند از این اقدام شدیدا خودداری کند زیرا در این صورت همه توافقات کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس با امریکا برای سرمایه گذاری هزار میلیارد دلاری در امریکا عملا منتفی خواهد شد واین پولها باید صرف جبران خسارات ناشی از جنگ شود.
در نتیجه تنها گزینه باقی مانده از اهداف حمله نظامی امریکا محدود خواهد شد به تاسیسات هسته ای ایران. اما به نظر می اید این هدف نیز در حال حاضر بیشتر یک حربه فشار برای امتیاز گرفتن هسته ای امریکا از ایران است تا یک هدف واقعی نظامی . در این باره باید بیشتر توضیح داد که با تلاش های اخیر میانجی های قطری و پکستانی در ارتباط است .
به گفته منابع مطلع بعد از تلاش های قطر و پاکستان در چند روز اخیر ، امریکا از میان ۷ شرط ایران برای توافق برخی شروط را پذیرفته است که عبارتند از : ادامه غنی سازی اوارنیوم با غلظت ۶/۳ درصد ، رقیق سازی ۴۰۰ کیلو اورانیوم غنی شده در داخل ایران و ازاد سازی بخشی از دارایی ۱۰ میلیارد دلاری ایران .
ایران نیز در ازای دریافت این امتیازات تنگه هرمز را باز خواهد کرد تا عبور و مرور در این ابراهه تسهیل شود و همچنین برای کاهش تنش نظامی بین یمن و عربستان میانجی خواهد شد .
این اطلاعات نشان می دهد امریکا اشکارا از موضع قبلی خود در ۱۸ ماه گذشته برای خروج اورانیوم ۶۰ درصدی از ایران و توقف کامل غنی سازی اورانیوم عقب نشینی کرده و در خصوص اختلافات هسته ای تا حدی احتمال توافق وجود دارد اما در کنار این اخبار، همچنان موضوعات و مسایلی مطرح است که نشان می دهد با وجود کاهش احتمال جنگ اما حصول یک توافق پایدار و تضمین کننده صلح تا پایان ریاست جمهوری ترامپ تا دو سال اینده هنوز در دسترس نیست .
از مهمترین شواهد در این خصوص برخی اقدامات و درخواستهای امریکاست که پرده از سیاست دیگری بر می دارد. امریکا همزمان با مذاکره پشت پرده برای توافق نسبی با ایران و لشکر کشی در منطقه ، از سیاست قبلی خود یعنی محاصره دریایی و زمینی و تحریم های شدید و فشار اقتصادی بر ایران نه تنها ذره ای عقب نشینی نکرده بلکه انها از تشدید نیز نموده است وحاضر نیست در این خصوص هیچ امتیازی به جمهوری اسلامی بدهد. در حالی که اگر به گفته ترامپ و دیگران مقامات کاخ سفید ، دغدغه و نگرانی امنیتی واشنگتن صرفا مسایل هسته ای است حصول توافق در این بخش برای رسیدن به یک توافق قطعی تر و پایان جنگ دلیل کافی و قانع کننده ای است . اما به نظر می ایدامریکا با فشار اقتصادی میخواهد ایران را در یک فرایند فرساینده و خسته کننده به سوی تسلیم در برابر خواسته های بیشتر سوق داده و به تهران را به عقب نشینی از خواسته های خود مجبور و وادار کند . مثلا شنیده شده ایران از امریکا خسارت مادی بخاطر تحمیل دو جنگ اخیر را مطالبه کرده یا پایان جنگ در همه جبهه های نبرد در لبنان و و یمن را از شروط توافق می داند و همچنین از واشنگتن خواسته به مرور نیروهای نظامی خود را از اطراف ایران خارج کند تا سایه تهدید امریکایی علیه جمهوری اسلامی کاهش یابد . با شناخت اندکی از هیات حاکمه امریکا می توان فهمید کهبسیار بعید است امریکا به این خواسته های ایران تن دهد بلکه برعکس می خواهد با فشاراقتصادی و در تنگنا گذاشتن جمهوری اسلامی و طولانی کردن این رون کاری کند که ایران نه تنها از از این خواسته ها منصرف شود بلکه درخواستهای جدیدی را جایگزین سازد.
در جمع بندی می توان گفت امریکا هدف اصلی و قبلی خود یعنی سرنگونی جمهوری اسلامی از طریق نظامی را بخاطر دور از دسترس بودن آنها کنار گذاشته و ریسک هر گونه حمله نظامی را نیز بسیار بالا براورد می کند اما این دلایل لزوما به این معنا نیست که لزوما به سوی توافق جامع و پایدار با ایران حرکت کند بلکه به نظر می رسد رویکرد تسلیم کردن تهران ، با اعمال فشار تمام عیار را دردستور کار قرار داده تا نه تنها امتیاز قابل توجهی به ایران ندهد بلکه باعث شود ایران نیز از خواسته های خود عقب نشینی کند.
این سیاست واشنگتن احتمالا با استقبال دموکراتها نیز که از دو ماه بعداکثریت کنگره را به دست می اورند نیز مواجه خواهد شد .اما روی دیگر ماجرا این است که این سیاست هیچ تضمینی به واشنگتن نمیدهد که ایران هم با آن همراهی کند و شاید جمهوری اسلامی ترجیح دهد بجای مرگ تدریجی تحت فشارهای فزاینده امریکا ،وارد یک درگیری تمام کننده با دشمن اصلی خود شود.